Net worth certificate: બેંક CA પાસે ખરેખર શું sign કરાવે છે
Net worth certificate એટલે એક તારીખે તમારી પાસે શું છે અને તમારે શું ચૂકવવાનું છે તેનો CA એ sign કરેલો હિસાબ — બેંક તેના આધારે જુએ છે કે loan પાછળ તમારા પોતાના કેટલા પૈસા ઊભા છે, એટલે તેમાંનો દરેક આંકડો તમે સમજાવી શકો એવો હોવો જોઈએ.
આ લેખમાં
Net worth certificate એટલે શું?Net worth કેવી રીતે ગણાય: formulaNet worth certificate format: તેમાં શું આવેNet worth certificate કોણ આપે, અને બેંક શું તપાસેCertificate પાછું લાવતી ભૂલોમુખ્ય મુદ્દા- Net worth એ સાદી બાદબાકી છે: તમારી પાસે જે કંઈ છે (વાજબી current value એ) તેમાંથી તમારે જે કંઈ ચૂકવવાનું છે તે બાદ, એક નક્કી તારીખે. એ turnover નથી, profit પણ નથી.
- Certificate તમે ભરવાનું form નથી — CA એ sign કરેલું statement છે. ICAI ના નિયમ મુજબ bank finance માટેના net worth certificate પર UDIN હોય છે, જે બેંક UDIN portal પર ચકાસી શકે.
- Proprietor માટે business એક જ line તરીકે આવે છે — balance sheet નું capital account. દુકાન, stock અને debtors ફરીથી અલગથી લખાતા નથી.
- બેંક ત્રણ બાબત તપાસે છે: દરેક asset તમારું છે, value ટકી શકે એવી છે, અને કોઈ liability રહી ગઈ નથી. કોઈ એક પણ ખૂટે તો certificate પાછું આવે છે.
Ring Road ના એક textile trader ₹40 lakh ના term loan માટે અરજી કરે છે. બેંકનો જવાબ ટૂંકો હોય છે: "કૃપા કરી proprietor નું net worth certificate, Chartered Accountant દ્વારા certified, તાજેતરની તારીખ મુજબ આપો." તે માને છે કે આ કોઈ form ભરવાનું છે. એવું નથી — આ CA સહી કરે તેવું statement છે, અને CA ફક્ત એટલું જ sign કરશે જેને documents સાથ આપે.
Net worth certificate એટલે શું?
Net worth certificate એક તારીખે વ્યક્તિ (કે firm) પાસે શું છે, શું ચૂકવવાનું છે, અને બંનેનો તફાવત દર્શાવે છે. બેંક તેનો ઉપયોગ એક જ પ્રશ્ન માટે કરે છે: આ loan પાછળ borrower ના પોતાના કેટલા પૈસા ઊભા છે? Personal guarantee આપનાર પાસે પણ તે માગવામાં આવે છે — એટલે partner, director કે guarantor ના જીવનસાથીને પણ તેની જરૂર પડી શકે.
સાદી ભાષામાં: આ એક snapshot છે, વર્ષનું પરિણામ નથી. ઉદાહરણ: ₹6 કરોડ turnover અને ₹4 lakh profit વાળા trader પાસે flat અને દુકાન હોય અને તેમના પર દેવું ઓછું હોય તો તેનો net worth મજબૂત હોઈ શકે — અને ₹20 કરોડ turnover વાળા પાસે બધું mortgage હોય તો net worth પાતળો હોય.
Net worth કેવી રીતે ગણાય: formula
Net worth = કુલ assets − કુલ liabilities, certificate ની તારીખે. ઉપરનું ચિત્ર Surat ના ઉદાહરણરૂપ proprietor માટે ગણતરી બતાવે છે: ₹151.0 lakh assets, ₹29.0 lakh liabilities, net worth ₹122.0 lakh.
સાદી ભાષામાં: જે કંઈ તમારું છે તે એક કૉલમમાં, જે કંઈ ચૂકવવાનું છે તે બીજી કૉલમમાં, અને બાદબાકી. ઉદાહરણ: Adajan નો ₹62 lakh નો flat જેના પર ₹24 lakh નું home loan બાકી છે, તે net worth માં ₹38 lakh ઉમેરે છે — ₹62 lakh નહીં અને ₹24 lakh પણ નહીં.
વ્યવહારમાં ત્રણ જગ્યાએ ગણતરી બગડે છે:
- તારીખ. બેંક સામાન્ય રીતે તાજેતરની તારીખ માગે છે — ઘણીવાર latest balance sheet કે છેલ્લા થોડા મહિનાની અંદરની. 31 March 2025 ની તારીખનું certificate October 2026 માં આપો તો સામાન્ય રીતે નામંજૂર થાય.
- Value. જમીન, મકાન અને સોનું સામાન્ય રીતે ખરીદ કિંમતને બદલે ટકી શકે તેવી current market value એ બતાવાય છે — registered valuer નો report, એ જ society માં તાજેતરનું વેચાણ, આજનો સોનાનો ભાવ. ઘણી બેંકો પોતાનો format આપે છે અને કઈ basis જોઈએ તે ત્યાં લખેલું હોય છે, એટલે બેંકનો format હોય તો તેનો જ ઉપયોગ કરો.
- Business. Proprietor માટે business એક જ વાર આવે છે — balance sheet ના capital account તરીકે. ઉપરથી stock, machinery અને debtors ફરી લખો તો એ જ પૈસા બે વાર ગણાય.
Net worth certificate format: તેમાં શું આવે
કાયદાથી નક્કી થયેલો કોઈ એક format નથી. મોટાભાગની બેંકો પોતાનો format મોકલે છે, અને ન મોકલે ત્યાં CA, special purposes માટેના certificates અંગેની ICAI ની guidance મુજબનો format વાપરે છે. સામાન્ય ભાગો: વ્યક્તિનું નામ અને PAN; તારીખ; value ની basis સાથે assets નું schedule; liabilities નું schedule; net worth; આધાર રાખેલા documents અંગેની નોંધ; અને CA ની સહી, membership number, firm registration number અને UDIN.
સાદી ભાષામાં: દરેક line પાછળ કાગળ હોવો જોઈએ. ઉદાહરણ: flat માટે — registered sale deed અને તાજું valuation; deposits માટે — bank statement કે FD receipt; home loan માટે — lender નું outstanding statement; capital account માટે — audited કે latest સહી થયેલું balance sheet.
CA તમારો net worth બનાવતા નથી. તમે આપેલા આંકડાને documents ટેકો આપે છે તે CA ખાતરી કરે છે.
Net worth certificate કોણ આપે, અને બેંક શું તપાસે
Certificate practising Chartered Accountant આપે છે. ICAI આ પ્રકારના certificates પર, bank finance માટેના net worth certificates સહિત, UDIN (Unique Document Identification Number) ફરજિયાત રાખે છે, અને બેંક UDIN portal પર નંબર ચકાસી શકે છે. સાદી ભાષામાં: UDIN એટલે ICAI ના record માં certificate નો serial number. ઉદાહરણ: Surat ની બેંકનો loan officer એક મિનિટમાં ચકાસી શકે કે તેના ટેબલ પરનું certificate ખરેખર એ CA એ આપ્યું છે અને તેમાં ફેરફાર થયો નથી.
Credit officer certificate ને પોતાની પાસે જે છે તેની સાથે વાંચે છે. તે જુએ છે કે capital account project report ના balance sheet સાથે મળે છે; દર્શાવેલી assets property papers અને આપેલી security સાથે મળે છે; અને liabilities તમારા CIBIL report સાથે મળે છે. CIBIL report માં દેખાતી લોન certificate માં ન હોય — એ certificate પાછું આવવાનું સૌથી સામાન્ય કારણ છે, એટલે CA ને યાદી આપતાં પહેલાં CIBIL અંગેનો લેખ વાંચવો ઉપયોગી છે.
Certificate promoter ના પોતાના contribution સાથે પણ જોડાય છે: બેંક net worth ને તમારી પાસેથી અપેક્ષિત margin money સાથે સરખાવે છે, જે margin money અને promoter contribution માં સમજાવ્યું છે.
તમારી કઈ assets certificate માં આવે, અને બેંક કઈ value સ્વીકારશે તેની ખાતરી નથી?
WhatsApp usCertificate પાછું લાવતી ભૂલો
- Business બે વાર ગણવો. Capital account ઉપરાંત stock ઉપરાંત machinery. સાદી ભાષામાં: એ જ ₹35 lakh બે વાર ગણાય છે.
- જૂની property માટે ખરીદ કિંમત વાપરવી. 2015 માં ₹38 lakh માં લીધેલો અને આજે ₹62 lakh નો flat, cost વાપરો તો ₹24 lakh ઓછો દેખાય — સિવાય કે બેંકનો format cost માગતો હોય.
- Liability ભૂલી જવી. Personal loan, credit-card balance, સંબંધી પાસેથી લીધેલી લોન. આ net worth ઘટાડે છે; છોડી દો તો net worth ફૂલેલો દેખાય.
- જે તમારું નથી તે ઉમેરવું. પિતાના નામનું મકાન તમારા net worth માં ન આવે, ભલે વારસામાં મળવાની શક્યતા હોય.
- જૂની તારીખ. CA schedule બનાવે તે પહેલાં બેંકને પૂછો કે કઈ તારીખ સ્વીકાર્ય છે.
મુખ્ય મુદ્દા
- Net worth = assets − liabilities, એક તારીખે.
- Documents જેને ટેકો આપે તે જ CA sign કરે; દરેક line પાછળ કાગળ જોઈએ.
- Business એક જ વાર આવે છે — capital account તરીકે.
- Certificate પર UDIN હોય છે, જે બેંક ચકાસી શકે.
- Submit કરતાં પહેલાં certificate ને balance sheet અને CIBIL report સાથે મેળવો.
સ્રોત
- Institute of Chartered Accountants of India, UDIN — Frequently Asked Questions, listing net worth certificates (bank finance, bank guarantee) among certificates that require a UDIN.
- Institute of Chartered Accountants of India, UDIN mandatory w.e.f. 1 February 2019 for all certificates.
- Institute of Chartered Accountants of India, Comprehensive Guidelines on UDIN.
- Institute of Chartered Accountants of India, Auditing and Assurance Standards Board, Guidance Note on Reports or Certificates for Special Purposes (Revised 2016) — illustrative formats for certificates given to banks.
આ લેખ સામાન્ય માહિતી છે, professional સલાહ નહીં. નિયમો બદલાય છે; વર્તમાન જોગવાઈઓ ચકાસો અથવા તમારી પરિસ્થિતિ માટે સલાહ માટે ઑફિસનો સંપર્ક કરો.